Wie voor het eerst met de veerboot Gaios binnenvaart, wrijft zich even in de ogen. De haven lijkt op een brede riviergolf eerder dan op open zee — aan weerszijden staan groene eilandjes die de ingang afschermen. Dat is precies de reden waarom zeilers en zomergasten hier al eeuwen aanmeren: dit is een van de best beschutte kleine havens in de Ionische archipel.
Gaios is de hoofdplaats en het enige echte dorp op Paxos, een eiland van nog geen 25 km² een kleine dertig kilometer ten zuiden van Corfu. De kern telt een paar duizend inwoners, maar in de zomer verveelvoudigt dat getal wanneer jachten uit heel Europa hun touwen aan de kade slaan. Toch is Gaios nooit massatoeristisch geworden. Daar is het eiland simpelweg te klein voor.
De vaargeul achter twee eilandjes
Wat Gaios geografisch uniek maakt, zijn de twee eilandjes voor de kust. Agios Nikolaos, het grotere van de twee, is begroeid met pijnbomen en draagt op zijn heuvelrug de ruïnes van een Venetiaans kasteel uit 1423. Panagia, het kleinere eilandje dichter bij de haven, herbergt een oud klooster en een kerkje dat elk jaar op 15 augustus het middelpunt vormt van een nachtmis voor het eilandfeest van de Heilige Maagd. De smalle watergang tussen Gaios en Agios Nikolaos is zó nauw — op de smalste plek dertig meter — dat de haven aanvoelt als een binnenwater.
Het plein aan het water
Het hart van Gaios is de platia langs de kade: een langwerpig plein omzoomd door neoklassieke huizen in pastelkleuren, met terrasjes van taverna's en kafenions die schaduw zoeken onder oleanders en bougainvillea. Aan de rand van het plein staat het bronzen monument ter ere van Georgios Anemogiannis, een held uit de Griekse Onafhankelijkheidsoorlog die van Paxos afkomstig was. Pal naast de haven verheft zich de kerk Agion Apostolon, waarvan de witte gevel elke ochtend de vroege zon weerkaatst.
De steegjes achter de kade zijn smal genoeg om auto's buiten te houden. Je loopt er langs miniboetieks, bakkerijen en een ouderwetse olijfoliehandelaar — want Paxos staat in Griekenland bekend om zijn olijfolie, en die reputatie begint hier in Gaios.
Hoe je er komt
Paxos heeft geen vliegveld. Gaios bereik je via de zee:
- Vanuit Corfu: meerdere veerdiensten per dag, verzorgd door onder meer Kerkyra Lines en Kerkyra Seaways. De overtocht duurt circa anderhalf uur. Kaartjes kosten ruwweg €10–15 per persoon, afhankelijk van de operator en het seizoen.
- Vanuit Igoumenitsa (vasteland): dagelijkse verbinding, reistijd circa 1,5 uur. Goedkoper dan de Corfu-route.
- Vanuit Parga: in het hoogseizoen varen dagexcursieboten naar Paxos en Antipaxos. Dit is een populaire dagtripoptie voor vakantiegangers aan de Griekse westkust.
Eenmaal op Paxos is Gaios de enige aanlegplaats voor grote veerboten. Vanuit de haven loop je in vijf minuten naar het centrum.
Wanneer ga je?
Paxos is op zijn best in mei-juni en september-oktober. Het eiland is dan fris groen, het water is al warm genoeg om te zwemmen (22–26 °C in de zomer), en de kade is niet overbezet met jachten. Juli en augustus zijn druk: de kleine havengeul kan dan volgepakt staan met boten zij aan zij. Wie rust zoekt, vermijdt de piekweken rond half augustus — al kan ook die drukte deel zijn van de levendige sfeer die Gaios kenmerkt.
Lokaal tip
Verhuur van scooters en kleine autootjes is beschikbaar bij de haven. Met eigen vervoer verken je het eiland in een halve dag: van Gaios naar het noorden via Loggos tot Lakka telt het maar acht kilometer. De weg slingert door olijfgaarden en biedt af en toe doorkijkjes naar de Ionische Zee.
Wat je kunt doen vanuit Gaios
Vanuit de haven vertrekken dagelijkse boottochten naar Antipaxos, het onbewoonde zusje van Paxos met turquoise wateren en de beroemde stranden Voutoumi en Vrika. Ook de spectaculaire zeegrotten aan de westelijke klifkust zijn alleen per boot bereikbaar. Huurbootjes voor zelfstandige verkenning zijn verkrijgbaar bij de haven.
Wandelaars kiezen voor de trail naar het naburige dorpje Ozias, op nog geen kilometer van Gaios. Het pad loopt door olijfgaarden met panoramisch uitzicht over de Ionische Zee. Naar het noorden loopt een langer pad via Lakka, de andere charmante haven van het eiland.